امروزه سیم و کابل نسوز سیلیکونی با هدف مقاومت در برابر حرارت بالای شعلههای آتش و شرایط سخت دمایی تولید و روانه بازار میشوند. به همین دلیل این نوع از کابلها بایستی بتوانند دمای بالای ناشی از حرارت بالا و حتی آتش را به بهترین شکل ممکن تحمل کنند. ممکن است برخی از افراد با این سوال مواجه شوند که چرا باید از سیم و کابل نسوز استفاده کرد؟ و دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز چیست ؟
در پاسخ باید بگوییم که کابل و سیم نسوز سیلیکونی با توجه به ویژگیهایی که دارند، در هنگام آتشسوزی تا حد زیادی از وقوع خطرات و فجایع بیشتر جلوگیری میکنند. از این جهت در مقاومسازی ساختمان یا تاسیسات صنعتی از اهمیت بسیار بالایی برخوردارند. این سیمها علاوه بر اینکه در هنگام وقوع آتش سوزی، آتش نگرفته و سبب انتشار بیشتر شعلههای آتش یا اتصال جریان برق نمیشوند؛ کاربرد گستردهای در سیستمهای اعلام حریق دارند. این سیستمها در هنگام آتش سوزی بایستی تا مدت معینی بدون مشکل کار کنند و برای این منظور بایستی کابلکشیهای مربوط به سیستم اعلام حریق، دارای کابل اعلام حریق نسوز باشد. از آنجایی که ممکن است سوالات بسیاری ذهنتان را به خود مشغول کرده باشد، حتما برای آشنایی بیشتر با دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز ما را تا انتهای این مقاله همراهی کنید.
چرا باید از سیم و کابل نسوز استفاده کرد؟
شاید این سوال برای شما پیش بیاید که چرا باید از سیم و کابل نسوز استفاده کرد؟ امروزه سیم و کابل نسوز در صنایع زیادی کاربرد دارد؛ در حقیقت استفاده گسترده از این محصول به خاطر قابلیتها و ویژگیهای منحصر بهفرد آن است. بنابراین از جمله دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کابل نسوز سیلیکونی در بازه دمایی منفی 60 تا 250 سانتیگراد، از مقاومت بسیار بالایی برخوردار است. همچنین نمونههای کابلهای نسوز با روکش فایبرگلاس یا ابریشمی نیز توان تحمل دما تا حدود 700 درجه سانتیگراد را دارند.
- سیمهای نسوز در برابر اشعههای فروسرخ، فرابنفش و گاما بسیار مقاوم هستند.
- مناسب برای استفاده در حوزه پزشکی و صنایع غذایی (ماده سیلیکونی بکار رفته در این محصول مانع رشد باکتریها میشود.)
- این سیمها به صورت شیلددار نیز تولید میشوند که مقاومت فیزیکی بالا و عملکرد خوبی در برابر امواج الکترومغناطیسی دارند؛ یکی از این دلایل میتواند به دلیل وجود محافظ (شیلد) در ساختار سیم و کابل نسوز باشد.
- کابل نسوز سیلیکونی مقاومت بالایی در برابر روغنها و مواد شیمیایی دارد.
- یکی دیگر از دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز، انعطاف پذیری و شکلپذیری بالای آن است.
ویژگیها و مزایای سیمهای نسوز
روکش و عایق سیمهای نسوز از جنس سیلیکون یا حتی بافت فایبرگلاس ساخته میشود که مقاومت دمایی بسیار بالایی دارد. در کابل سیلیکونی هر چقدر درصد خلوص عنصر سیلیکون به کار رفته در عایق بیشتر باشد، مقاومت دمایی بیشتری نیز خواهد داشت. این سیمها علاوه بر مقاومت حرارتی بالا، به گونهای ساخته میشوند که در زمان وقوع حریق، گازهای سمی نظیر هالوژن تولید نکنند و سبب انتشار آتش نشوند. سیلیکون علاوهبر مقاومت در برابر دمای بالا، نسبت به آسیبهای فیزیکی نیز در عین انعطافپذیری مناسب، دوام بالایی دارد. این سیمها نیز با توجه به نوع کاربرد، در ظرفیتها و انواع مختلفی تولید میشوند. همچنین گاهی اوقات برای مقاومت فیزیکی بالاتر و عدم تداخل الکترومغناطیسی، به صورت شیلددار تولید میشوند.
سیمهای نسوز به طور کلی نسبت به سیمهای عادی، از مقاومت و قابلیتهای ایمنی بیشتری برخوردارند، اما با توجه به قیمت بالاتر، خرید آنها بر اساس نیاز پروژه یا سیمکشی خواهد بود و برای سیمکشیهای عادی، خریدشان توجیه اقتصادی ندارد.
همچنین بخوانید : بررسی تخصصی تفاوت سیم و کابل نسوز و معمولی
5 دلیل برای استفاده از سیم و کابل نسوز
استفاده از سیم و کابل نسوز، با توجه به ویژگیهایی که این سیمها دارند، ملاحظات ایمنی و مزایای متعددی را فراهم میکند. گرچه با توجه به جنس و درصد خلوص مواد سیلیکونی به کار رفته در روکش، این سیمها توان تحمل حرارتی متفاوتی دارند؛ اما همگی مقاومت بالایی در برابر دماهای بالا دارند. با این حال قابلیتها و مزایای سیمهای نسوز تنها به مقاومت بالای آنها در برابر حرارت زیاد، محدود نمیشود و این سیمها مزایای دیگری چون کم دود بودن در زمان آتش سوزی و هالوژن فری بودن، دوام بالا در رطوبت و خشکی، عدم رشد باکتری و قارچ روی روکش سیلیکونی و همچنین مقاومت فیزیکی بالا را دارند. برای اینکه بهتر بدانید چرا باید از سیم و کابل نسوز استفاده کرد. قصد داریم در ادامه به بررسی دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز بپردازیم.
مقاومت بالا در برابر حرارت
روکش این سیمها بر خلاف سیمهای معمولی که معمولاً دارای جنس پیویسی هستند؛ از سیلیکون ساخته میشوند. سیلیکون به طور طبیعی مقاومت بالایی در برابر حرارت دارد و این سیمها بر حسب درصد خلوص سیلیکون به کار رفته در ساخت روکش، توان تحمل دمایی در حدود ۲۰۰ الی ۲۵۰ درجه سانتیگراد را به خوبی دارند. همچنین برخی از سیمهای نسوز به صورت دو روکش بافت، یا اصطلاحا سیمهای نسوز ابریشمی تولید میشوند که توان بالاتری حتی تا دماهایی در حدود ۷۰۰ درجه سانتیگراد را دارند.
برای محیطهایی که با حرارت با سروکار دارند و در عین حال به انتقال دادهها با سرعت و دقت بالا نیاز دارند، از سیم و کابلهای نسوز استفاده میکنند. نکته قابل توجه این است که منظور از نسوز بودن این نیست که این کابلها به هیچ عنوان آتش نمیگیرند. بلکه به این معنا است که نسبت به انواع دیگر کابل به سرعت نمیسوزند و حرارت و دمای بالایی را تحمل میکنند. به عنوان نمونه، بعضی از کابلهای نسوز شبکه شامل فویل ضد آتش و پوششهای مقاومی هستند که در برابر حرارتهای بسیار بالا مقاومت زیادی دارند. همچنین میتوانند در هنگام بروز آتشسوزی اطلاعات را در مدت زمان بیشتری انتقال دهند.
قابل اعتماد در شرایط دمایی سخت
از جمله دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز میتوان به تحمل و مقاومت بالای آن در برابر شرایط سخت دمایی و آتشسوزی اشاره کرد. به طور کلی اساس طراحی سیم نسوز به گونهای صورت گرفته است تا بتواند در برابر گرما و آتش مقاومت بالایی از خود نشان دهد. به طور معمول جنس این سیمها از سیلیکون است و همچنین توانایی تحمل دماهایی بین 200 تا 250 درجه را نیز دارند. هر چقدر دما به 250 درجه نزدیکتر شود، مدت زمان مقاومت این محصول نیز کاهش مییابد.
علاوهبر این کابل اعلام حریق از انعطافپذیری مطلوبی برخوردار است و میتوانند به راحتی با شرایط آب و هوایی مختلف و سخت، روغنها، اشعه ماوراء بنفش و مواد شیمیایی سازگار شوند. با توجه به این ویژگیهای کابلهای سیلیکونی در محلهایی همچون سیستمهای اعلام و اطفاء حریق، دستگاههای ارتباطی اضطراری، سیستمهای برق اضطراری، سیستمها و ابزارهای کنترل، دستگاههای تهویه اضطراری مورد استفاده قرار میگیرند.
دامنه کاربرد گسترده در صنایع مختلف
کاربرد گسترده این محصول یکی دیگر از مواردی است که میتوان به عنوان پاسخ پرسش چرا باید از سیم و کابل نسوز استفاده کرد ارائه داد. امروزه سیم سیلیکونی یکی از پرکاربردترین محصولات مورد استفاده در صنایع مختلف است. در واقع باید گفت کاربرد کابلهای نسوز بسیار بالا بوده و تقریباً در هر نقطهای از امور فنی و برقکشی مورد استفاده قرار میگیرند. بیشترین کاربرد این محصول مربوط به امور صنعتی است که از جمله مهمترین کاربردهای سیم نسوز میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- واگنسازی
- صنایع غذایی
- صنعت راهآهن و حمل ریلی
- دکل نفتی
- کوره ذوب فلزات
- هواپیماسازی
- صنایع پزشکی
- صنایع دارویی
- پتروشیمی و پالایشگاه
- اطفا حریق
- سیستم برقرسانی مدارس، و دانشگاه و منازل
- صنایع نظامی
- کشتیسازی
از کاربردهای گسترده این سیمها در سیستمهای اعلام حریق است. سیستمهای اعلام حریق در زمان وقوع آتش سوزی بایستی تا مدت زمان مشخصی به کارکرد خود ادامه دهند و به همین خاطر، داشتن سیمهایی که در زمان وقوع آتش سوزی، بتوانند بدون مشکل جریان برق را انتقال دهند, در این سیستمها ضروری است.
البته ناگفته نماند که واحدهای مسکونی نیز نیز در صورت امکان و عدم محدودیت بودجه، میتواند با به کارگیری سیمهای نسوز به جای سیم و کابل عادی، ایمنی ساختمان را افزایش دهند.
کاهش خسارت های مالی و جانی در آتش سوزی
کابل سیلیکونی در برابر شعله و آتش از مقاومت بسیار بالایی برخوردار است و اگر دچار آتشسوزی نیز شوند، دود بسیار کمی از خود تولید میکنند. زیرا در ساخت آنها از پلیمرهای بدون هیدروژن بکار رفته است، بنابراین دود تولید شده فاقد هر گونه هالوژن و گاز سمی است. در نهایت تهیه و استفاده از چنین کابلهایی علاوهبر اینکه مانع از بروز آتشسوزی در تجهیزات برقی و صنعتی میشود. بلکه از خسارتهای سنگین و جبرانناپذیر مالی و جانی نیز جلوگیری میکند. همچنین هیچ گونه خللی در فرآیند انتقال جریان ایجاد نمیکند.
همچنین استفاده از این سیمها در سیستمهایی که در زمان وقوع آتش سوزی بایستی به طور اضطراری کار کند کنند، نظیر سیستمهای اعلام حریق و عملگرهای الکترومکانیکی؛ تاثیر زیادی در کاهش خسارات ناشی از آتش سوزی دارد. کابل اعلام حریق تا مدت زمان مشخصی توان تحمل حرارت ناشی از آتش سوزی را دارد و به این ترتیب سیستم اعلام حریق، بدون اختلال به کارکرد خود ادامه خواهد داد.
عدم تولید گازهای سمی و دوستدار محیط زیست
از مشکلاتی که در هنگام وقوع آتش سوزی باعث آسیب به افراد حاضر در محیط میشود، انتشار گازهای سمی ناشی از سوختن مواد سمی موجود در سیم و کابلهای برق است. روکش سیمهای نسوز به گونهای است که در هنگام آتش سوزی کمدود بوده و گازهای سمی ایجاد نمیکند. کابلهای نسوز با محیط زیست بسیار سازگار هستند و هیچ گونه ضرری به آن نمیرسانند. جنس روکش کابلهای نسوز از ترکیبات ترموست (ترموپلاستیک) است و به همین دلیل مواقعی که در معرض آتش یا حرارت بالا قرار میگیرند، به هیچ عنوان از خود گاز هالوژن گسیل نمیکنند و همچنین در هنگام سوختن کابلهای نسوز دود بسیار کمی از آنها تولید میشود.
به علاوه کابل نسوز به مقدار بسیار اندکی سمی است و در مقایسه با انواع دیگر کندتر آتش میگیرد. همین موضوع سبب شده تا این نوع کابل، گزینه بسیار مناسب و ایدهآلی برای اغلب تاسیسات داخلی باشد. همچنین سیمهای شبکه با قابلیت توان تحمل حرارت بالا نیز تولید میشوند و شما میتوانید این کابل را به صورت مستقیم و از طریق رایزر به یک شبکه وصل کنید. این کابل قابلیت استفاده در پچ پنل فیوژن را نیز دارند و شما میتوانید برای اتصال به کابل دیگر از آن استفاده کنید.
جمعبندی
سیم و کابل نسوز این قابلیت را دارند که نیاز کسب و کار شما را رفع کنند و باعث تامین و افزایش روند کار شما شوند. این نوع سیم و کابل امروزه به یکی از پرکاربردترین و اساسیترین تجهیزات مورد نیاز صنایع مختلف هستند. از جمله دلایل استفاده از سیم و کابل نسوز میتوان به مقاومت و تحمل بالا در برابر حرارت و شرایط دمایی سخت، عدم آسیبهای زیست محیطی، عدم تولید گازهای سمی و…. اشاره کرد.
سیمهای نسوز نیز همانند سایر انواع سیم و کابل، سطحهای مقطع متفاوت با جریان مجاز متفاوت تولید میشوند و در هنگام خرید این سیمها، بایستی به جریان مورد نیاز و افت ولتاژ در مسیرهای طولانی، توجه کرد. همچنین موارد دیگری نظیر حداکثر درجه دمای قابل تحمل کابل و شیبدار بودن آن نیز جزو مواردی هستند که بایستی در نظر گرفته شوند.
به روز شده در 19 اسفند 1402